Blog, 19 oktober 2026
Als consument wilt u weten wat u eet. Welke vis ligt er op uw bord? Waar is deze gevangen? En met welke vangstmethode? Voor verse vis is deze informatie in de Europese Unie grotendeels verplicht. Maar zodra vis wordt verwerkt tot bijvoorbeeld vissticks, visconserven of wordt geserveerd in een restaurant, verdwijnen veel van deze gegevens uit beeld. Dat is precies de reden waarom verschillende maatschappelijke organisaties, waaronder Oceana en de Follow the Fish-beweging, momenteel in Brussel pleiten voor een aanpassing van de Europese regelgeving. Good Fish ondersteunt deze oproep van harte.
Een opmerkelijke blinde vlek in de Europese wetgeving
De huidige Europese regels voor consumenteninformatie over visserijproducten zijn opgenomen in artikel 35 van de Common Market Organisation (CMO). Deze regels verplichten verkopers van verse en diepgevroren vis om informatie te verstrekken over onder andere:
- de vissoort (Latijnse naam);
- het vangstgebied;
- de vangstmethode.
Voor verwerkte visproducten, zoals visconserven, vissticks, visburgers en andere samengestelde producten, gelden deze verplichtingen echter niet. Ook in restaurants en de horeca ontbreekt deze informatie vaak volledig. Het gevolg is dat een groot deel van de vis die in Europa wordt geconsumeerd consumenten bereikt zonder duidelijke informatie over soort, herkomst of vangstmethode. Daardoor wordt het vrijwel onmogelijk om een volledig geïnformeerde keuze te maken.
Transparantie creëert een eerlijke markt
Bij Good Fish geloven wij dat transparantie essentieel is voor een duurzame visserij. Vissers die investeren in selectievere vistuigen, een lagere milieu-impact of andere verduurzamingsmaatregelen maken vaak extra kosten en lopen soms ook extra risico’s. Die inspanningen worden echter pas beloond wanneer consumenten deze verschillen kunnen herkennen en meenemen in hun aankoopbeslissing. Zonder goede informatie aan de consument ontstaat geen gelijk speelveld. Duurzame voorlopers worden dan in het schap of op de menukaart niet onderscheiden van producten die onder lagere sociale of milieu-eisen zijn geproduceerd. Juist daarom ondersteunen wij de oproep aan de Europese Commissie om transparantie voor álle visproducten verplicht te stellen. Niet alleen voor verse vis, maar ook voor verwerkte producten en gerechten in de horeca.
Vrijwillige initiatieven zijn waardevol, maar niet voldoende
Sommige bedrijven laten zien dat transparantie mogelijk is. Toch blijkt uit onderzoek dat vrijwillige afspraken slechts beperkt resultaat opleveren.
Recent onderzoek van Fish Tales naar 202 visconserven in Nederland en België liet zien dat bij een groot deel van de producten essentiële informatie ontbrak over de vissoort, het vangstgebied of de vangstmethode. In Nederland bleek slechts een derde van de onderzochte producten deze drie gegevens volledig en begrijpelijk te vermelden. Dat laat zien dat vrijwilligheid alleen onvoldoende is om consumenten volledig te informeren.
Ook dichter bij huis zien we dat zelfs de wettelijk verplichte informatie bij verse vis niet altijd consequent aanwezig is. Wanneer naleving van bestaande regels al een uitdaging blijkt, is het onrealistisch om te verwachten dat de markt uit zichzelf voldoende transparantie zal creëren voor alle producten.
In de horeca is de situatie vaak nog minder transparant. Herkomst, soort en vangstmethode worden slechts sporadisch gecommuniceerd, terwijl juist daar veel vis wordt geconsumeerd.
Good Fish werkt aan oplossingen op de markt
Good Fish wacht niet af tot wetgeving verandert. Met het project Schapkaartjes in Actie! werken wij actief aan meer transparantie op de Nederlandse markt. Samen met de Vereniging van Nederlandse Visspecialisten (VNV) zorgen wij ervoor dat visspecialisten kosteloos toegang krijgen tot schapkaartjes waarop naast de wettelijk verplichte informatie ook duurzaamheidsinformatie wordt weergegeven.
Hierdoor krijgen consumenten direct bij het product inzicht in:
- Latijnse naam van de vis;
- herkomst van de vis;
- de vangstmethode;
- aanvullende duurzaamheidsinformatie over de visserij;
Deze informatie helpt consumenten om bewustere keuzes te kunnen maken én geeft duurzame ondernemers de mogelijkheid zich zichtbaar te onderscheiden.
Good Fish zet zich ook in Brussel in voor verandering
Naast onze praktische projecten op de markt zet Good Fish zich ook actief in voor betere Europese regelgeving. Via de Market Advisory Council (MAC) vertegenwoordigt Christien namens Good Fish het belang van transparantie in de Europese visketen. Vanuit deze rol pleit zij voor een aanpassing van de huidige Europese wetgeving, zodat dezelfde basisinformatie beschikbaar wordt voor alle visproducten die op de Europese markt worden verkocht.
Good Fish ondersteunt daarmee de oproep van Oceana en de Follow the Fish-beweging om consumenten structureel toegang te geven tot informatie over de soort, herkomst, vangstmethode en productie van visproducten. Alleen wanneer deze informatie voor iedereen beschikbaar is, ontstaat een eerlijk speelveld voor vissers en producenten die investeren in duurzaamheid.
Waarom Europa het verschil moet maken
Initiatieven zoals Schapkaartjes in Actie!, mede mogelijk gemaakt door het Europees Fonds voor Maritieme Zaken, Visserij en Aquacultuur (EMFAF), laten zien dat betere informatievoorziening mogelijk is. Tegelijkertijd blijkt dat ondernemers hierbij ondersteuning nodig hebben en dat vrijwillige initiatieven alleen niet voldoende zijn om de hele markt in beweging te krijgen.
Als transparantie afhankelijk blijft van vrijwillige deelname, ontstaat een ongelijk speelveld. Bedrijven die investeren in openheid maken kosten, terwijl concurrenten die geen informatie verstrekken hiervan kunnen profiteren. De praktijk laat bovendien zien dat de markt dit probleem niet zelfstandig oplost. Zelfs wettelijke verplichtingen worden niet altijd volledig nageleefd, terwijl informatieverstrekking over verwerkte producten en horeca momenteel grotendeels ontbreekt.
Europese wetgeving kan ervoor zorgen dat alle visproducten, ongeacht of zij vers, verwerkt of in een restaurant worden aangeboden, dezelfde basisinformatie bevatten. Alleen dan kan de consument werkelijk geïnformeerde keuzes maken. Alleen dan ontstaat een eerlijke markt voor vissers en producenten die investeren in duurzaamheid.
Een toekomst waarin de consument weet wat er op het bord ligt
Transparantie is geen administratieve last. Het is een voorwaarde voor een eerlijke markt, voor bewuste consumentenkeuzes en voor de verdere verduurzaming van de visserijsector. Good Fish ondersteunt daarom de oproep om de Europese regelgeving voor consumenteninformatie over visproducten te moderniseren. Want wanneer consumenten weten welke vis zij kopen, waar deze vandaan komt en hoe deze is gevangen, kunnen duurzame keuzes daadwerkelijk worden beloond. En dat is uiteindelijk in het belang van vissers, retailers, consumenten én gezonde oceanen.